Yan Sanayi Eksikliği Üretimi Zorluyor
Top, Türkiye’de üretilen yatlarda kullanılan hammadde ve ekipmanların büyük bölümünün yurt dışından temin edildiğini belirtti. İtalya’nın küresel yat üretiminde öne çıkmasının arkasında güçlü bir yan sanayi altyapısı bulunduğunu vurgulayan Top, kromdan pompaya kadar birçok kritik ürünün yerli muadilinin bulunmadığını ifade etti. Sertifikalı üretimde ithal ürün zorunluluğunun tersaneleri daha da kırılgan hale getirdiğini söyledi.
Hollanda Karşılaştırması
Mahir Top, Hollanda’nın yüzölçümü olarak Türkiye’deki tek bir ilin bile gerisinde olduğunu hatırlattı. Buna rağmen Hollanda’nın yat üretiminde üst sıralarda yer aldığını söyledi. Türkiye’de Bodrum, İstanbul, Bozburun ve Fethiye’deki tersane alanlarının toplamına karşın aynı verimin yakalanamadığını ifade etti.
Bodrum Boat Show Süreci
Bodrum’da düzenlenen boat show organizasyonuna da değinen Top, sürecin başlangıçta mümkün görülmediğini ancak yerel yönetimlerin ve sektörün desteğiyle hayata geçirildiğini aktardı. İlk organizasyonda ziyaretçi sayısının 21 bine ulaşmasının sektör açısından önemli bir gösterge olduğunu ifade etti.
KDV İstisnası Donatımı Kilitledi
Mahir Top, son düzenlemelerle birlikte yat donatımında kullanılan birçok temel ekipmanın KDV istisnası kapsamı dışına çıkarıldığını söyledi. Can yeleği, yangın söndürücü, klima, buzdolabı, mobilya ve döşeme gibi donanımlar olmadan denize elverişlilik belgesi alınamadığını hatırlatan Top, teknenin önemli bir bölümünün istisnasız kaldığını belirtti.
ÖTV’de Çifte Vergilendirme
Üretim aşamasında vergisi ödenmiş ürünlerin tekneye monte edildiğinde yeniden ÖTV’ye tabi tutulduğunu ifade eden Top, bu uygulamanın maliyetleri doğrudan artırdığını dile getirdi.
Sipariş Dışı Üretim Zorlaştı
Artan maliyetler ve krediye erişim sorunları nedeniyle tersanelerin stok tekne üretmekte zorlandığını belirten Mahir Top, üretimin büyük ölçüde siparişe bağlı yürüdüğünü aktardı.
Refit İşleri Yurt Dışına Kayıyor
Refit projelerinde KDV uygulamalarının belirsizlik yarattığını söyleyen Top, uzun süren projelerde ödenen KDV’nin iadesine ilişkin netlik bulunmadığını ifade etti. Marina ve çekek ücretlerindeki artış nedeniyle bazı refit işlerinin Yunanistan’a yöneldiğini belirtti.
Mesleki Eğitimde Kopukluk
Meslek liselerinden gelen stajyerlerin uygulama becerilerinin yetersiz olduğunu dile getiren Mahir Top, atölye altyapısı bulunmayan okulların sektör ihtiyaçlarını karşılayamadığını söyledi. Eğitim ile üretim sahası arasındaki kopukluğa dikkat çekti.
Charter ve Çevresel Baskı
Gökova ve Göcek bölgelerinde çevresel yükün arttığını belirten Top, atık su altyapısının mevcut yoğunluğu karşılamakta yetersiz kaldığını ifade etti. Charter faaliyetlerinin sürdürülebilirliği için altyapı ve denetim eksiklerinin giderilmesi gerektiğini söyledi.
“Önce Sektör Kendini Toparlamalı”
Konuşmasının sonunda yalnızca kamudan çözüm beklemenin yeterli olmayacağını vurgulayan Mahir Top, sektörün kalite, proje disiplini ve çevresel sorumluluk alanlarında kendi iç denetimini güçlendirmesi gerektiğini ifade etti.
ÖZEL HABER – Yatmarina.com.tr
