Geçmişte uluslararası denizcilik kurallarına paralel olarak, teknelerin 10-12 mil açıkta atık boşaltmasına izin veriliyordu. Ancak Türkiye, son yıllarda çok daha sıkı bir düzenlemeye geçti. Artık tüm tekneler, atıklarını sadece yetkili liman ve marinalarda boşaltmak zorunda; aksi halde ağır para cezaları ile karşı karşıya kalıyorlar.
“Her 15 günde bir marinaya gitmek zorundayız”
Amatör denizciler, her 15 günde bir atık boşaltma zorunluluğunun, özellikle uzun rota yapan tekneler için zorlayıcı olduğunu vurguluyor. Maliyetler artarken, marinaya gitmenin zaman ve rota planlamasında zorluk yarattığı ifade ediliyor.
Uluslararası kurallar Türkiye kadar sıkı değil
Dünya genelinde geçerli MARPOL düzenlemeleri, açık denizde belirli mesafeler sonrası atık boşaltımına izin verirken, Türkiye karasularında bu konuda çok daha katı bir çizgi izliyor. Örneğin, Amerika ve Avrupa’da işlenmiş atıklar belirli mil ötesinde boşaltılabiliyor; Türkiye ise gri su boşaltımını dahi tamamen yasaklamış durumda.
Tekne Sahiplerinden Gelen Tepkiler
Tekne sahibi Hüseyin Koşar, yaşadığı bir olayı şöyle aktardı:
“Ne oluyor dedim, bu depo boş dedi. Hayır, bu depo dolu, iki saniye aspire yapmayla çekemezsiniz, on beş saniye beklet gelecek atık dedim. Sinirle ‘İşimi senden mi öğreneceğim?’ dedi. Peki dedim, hortumu denize sok aspire et, kaç saniyede deniz suyu gelecek görelim. Bir dakika sonra ancak çekebildi. Gördün mü, beş saniyede atık çekilemiyormuş dedim. Motorum yanar, daha fazla tutamam diye yanıt verdi.”
Koşar, aynı gün koyda başka teknelere de benzer gerekçelerle atık alımının yapılmadığını öğrendiğini belirtti:
“Benden önceki arkadaşımın teknesine gitmişler, aynı tezgahı ona da yapmışlar. Depom dolu demesine rağmen çekmemişler.”
Geçen ay atık alım istasyonlarına yapılan kamera denetimlerinin ardından yazılan 11 milyon TL’lik cezalara da sektörden tepkiler var. Koşar, bu süreci şu sözlerle değerlendirdi:
“Belediyenin yüzer teknesine dahi ceza kesildi. O belediye gelecek yıl bu hizmeti verir mi? Kendi ayağımıza sıkmış gibi olduk.”
