Türk tersaneleri 146 projeyle sıralamada İtalya’nın hemen ardında yer alıyor ve küresel süperyat filosunun yüzde 5,9’unu üretiyor. Ancak “en büyük ikinci” ifadesi, hangi ölçütle bakıldığına göre değişiyor.
İki Ölçüt, İki Farklı Tablo
Süperyat üretiminde “birinci” sorusunun tek bir yanıtı yok. Proje sayısına göre bakıldığında sıralama İtalya, Türkiye şeklinde ilerliyor. Gros tonaja (GT) göre bakıldığında ise tablo İtalya, Hollanda, Türkiye’ye dönüşüyor. Yani Türk tersaneleri çok sayıda yat inşa ediyor; Hollanda daha az sayıda ama çok daha büyük tekneler üretiyor. Bu iki ölçüt, ülkelerin sektördeki farklı güçlerini gösteriyor.
İtalya Açık Ara Lider
İtalya, küresel siparişlerin yüzde 53’ünü elinde tutarak sektörün tartışmasız lideri konumunu koruyor. Azimut-Benetti Grubu, 24 metre üzeri yat üretiminde 26 yıldır aralıksız dünya birinciliğini sürdürüyor. Ferretti Group (Riva, Pershing, CRN, Wally), Sanlorenzo, The Italian Sea Group ve Palumbo Superyachts, ülkenin 8 metreden 100 metre üzerine uzanan geniş üretim yelpazesini oluşturuyor.
Türkiye: Yükselen Güç
Türkiye’nin öne çıkan tersaneleri arasında 73 metrelik Quantum of Solace’ı inşa eden Turquoise Yachts, üretiminin yaklaşık yüzde 90’ını kendi bünyesinde gerçekleştiren Bilgin Yachts (80 metrelik Tatiana), XP explorer serisiyle Numarine, uzun menzilli motoryatlarıyla Sirena Yachts, Tuzla merkezli Mengi-Yay ve okyanus geçişleri için çelik explorer üreten Bering yer alıyor.
Hollanda: Full Custom’ın Merkezi
Hollanda’da ortalama tekne boyu 70 metre. Ülke, sayıda değil itibar, mühendislik ve tam-custom işçilikte güç sahibi. Feadship full custom segmentinin altın standardı olarak anılıyor; Amels (Damen Grubu), 80 metre üzeri devleri inşa eden Oceanco (Black Pearl), Heesen, yelkenli süperyatlarda dünya referansı Royal Huisman ve Royal Hakvoort bu geleneği sürdürüyor.
İngiltere, Almanya, Tayvan ve ABD
İngiltere 24-40 metre aralığında hızlı ve zarif seri üretim yatlarıyla tanınıyor: Sunseeker (ülkenin en büyük üreticisi), geniş yelpazesiyle Princess, Kelly Hoppen iç mekânlı Pearl Yachts ve tam-custom metal inşada Pendennis.
Almanya, ortalama 100 metrelik inşalarıyla dünyanın en büyük yatlarının vatanı. 180 metrelik Azzam’ı inşa eden Lürssen, 1907’den bu yana naval-grade mühendislikte Abeking & Rasmussen, 2025’ten beri Lürssen ailesine dahil olan Nobiskrug (Sailing Yacht A, Artefact) ve 162 metrelik Eclipse’in üreticisi Blohm+Voss bu segmentte.
Tayvan, Asya’nın en büyük süperyat üreticisi. 800’den fazla teslimatla Horizon Yachts, Ocean Alexander ve Johnson Yachts başlıca oyuncular. ABD ise dünyanın en büyük yat sahibi ülkesi olmasına karşın kendine özgü bir üretim profiline sahip: Westport, Christensen, Delta Marine, 1863’ten beri üreten Burger, Trinity Yachts ve Palmer Johnson.
Türkiye’nin Sıradaki Sınavı
Türk tersanelerinin önündeki asıl mesele tutarlılık. Daha büyük ve görünür projeler için yarışırken finiş kalitesi, garanti, dokümantasyon, proje yönetimi ve ikinci el değeri konularında beklentiler yükseliyor. Türk yat üreticilerinin hedefleri yalnızca daha çok yat inşa etmek değil, ülkenin küresel üretim tablosunun zirvesine ait olduğunu kanıtlamaya devam etmek.
