Zuckerberg’in projede “sadece küçük bir bodrum” açıklaması söylentileri dindirmeye yetmedi. Palo Alto’daki 11 mülkü için aldığı ruhsatlardaki 7.000 metrekarelik yeraltı alanı dikkat çekiyor. New York Times’a göre komşuları buraya “milyarder mağarası” diyor.
“Kıyamet Sigortası” mı?
BBC’ye konuşan LinkedIn kurucusu Reid Hoffman, bu trendi “kıyamet sigortası” olarak nitelendiriyor ve süper zenginlerin yaklaşık yarısının bu tür planlar yaptığını belirtiyor. En çok tercih edilen bölgelerden biri ise uzaklığı ve doğası nedeniyle Yeni Zelanda.
Hoffman’a göre bu tür yatırımlar artık bir sinyal taşıyor: “Yeni Zelanda’da ev almak, aslında göz kırpmak gibi. Ne demek istediğinizi herkes anlıyor.”
AGI Nedir? (Yapay Genel Zekâ)
AGI, yani Artificial General Intelligence (Yapay Genel Zekâ), insan benzeri düşünme ve öğrenme kapasitesine sahip bir yapay zekâ türünü ifade eder. Sadece belirli görevlerde uzmanlaşmış bugünkü dar yapay zekâlardan farklı olarak, AGI; birden fazla konuda düşünebilen, yeni durumlara uyum sağlayabilen ve kendi başına öğrenebilen bir sistem anlamına gelir. AGI, eğer geliştirilirse; matematik çözmekten hikâye yazmaya, bilimsel araştırmalardan stratejik karar almaya kadar insanın yapabildiği hemen her zihinsel işi gerçekleştirebilir. Ancak bu seviyeye ulaşılıp ulaşılmadığı, ya da ne kadar yakın olunduğu hâlen yoğun bir tartışma konusudur.
Yapay Zekâ Endişesi ve Sığınaklar
Yapay Zekâ’nın olası tehditlerine dair endişeler, bu yatırımların arkasındaki bir başka neden. OpenAI kurucu ortağı Ilya Sutskever’in “AGI’yi yayımlamadan önce sığınak inşa edeceğiz” dediği öne sürülüyor. Bu sözler, teknolojiyi geliştiren kişilerin dahi sürecin sonuçlarından endişe duyduğunu gösteriyor.
Sam Altman, Demis Hassabis ve Dario Amodei gibi teknoloji liderleri AGI’nin 2026’ya kadar ortaya çıkabileceğini savunurken; bazı akademisyenler bu tahminlere temkinli yaklaşıyor.
Süper Zekâ ve Tekillik
AGI yalnızca bir aşama. Bazı Silikon Vadisi liderleri “ASI” yani yapay süper zekânın, insan zekâsını aşacağını ve insan kararlarını devralabileceğini savunuyor. Eric Schmidt ve Henry Kissinger’in Genesis adlı kitabı bu konuyu detaylı şekilde ele alıyor.
Devletler Ne Yapıyor?
ABD Başkanı Biden, 2023’te yapay zekâ güvenliğine dair bir kararname yayımladı. Ancak eski Başkan Trump bu düzenlemeleri “yenilik karşıtı” diyerek iptal etti. Birleşik Krallık’ta Yapay Zekâ Güvenliği Enstitüsü iki yıldır faaliyette. Fakat milyarderler önlemleri devletlerden önce almaya kararlı gibi görünüyor.
Peki Ya Denizde Olmak?
Bu noktada önemli bir soru ortaya çıkıyor: Gerçek bir küresel felaket senaryosunda, karadaki sığınaklar mı daha güvenli, yoksa deniz mi?
Tarihsel örneklere ve mevcut teknolojilere göre, denizde olmak hem avantajlı hem riskli. Deniz üstünde bulunan bir tekne ya da platform, savaş, iç karışıklık ya da biyolojik felaketlerden fiziksel olarak uzak durabilir. Ancak yakıt, yiyecek ve teknik bakım gibi ihtiyaçlar, uzun vadeli bir yaşam için ciddi sorunlar yaratabilir.
Buna rağmen bazı denizcilik şirketlerinin veya ultra lüks teknelerin, sığınak amaçlı kullanılmak üzere özel olarak donatıldıkları iddia ediliyor. Henüz milyarderlerin deniz üzerinde tam teşekküllü “felaket tekneleri” kurduklarına dair doğrulanmış bir örnek bulunmasa da, bu olasılık dışlanmış değil.
ASI Nedir? (Yapay Süper Zekâ)
AGI’nin bir sonraki aşaması olarak tanımlanan ASI – Artificial Super Intelligence (Yapay Süper Zekâ), insan zekâsını tüm bilişsel alanlarda aşan yapay bir varlık anlamına gelir.
Bu kavram ilk kez 1950’lerde matematikçi John von Neumann tarafından ortaya atılmış, sonrasında Ray Kurzweil gibi futuristler ve teknoloji liderleri tarafından popülerleştirilmiştir.
ASI, yalnızca insan kadar zeki değil, tüm alanlarda insanın üstünde karar verme, öğrenme ve strateji geliştirme gücüne sahip olabilir. Bu da etik, denetim ve varoluşsal riskler açısından daha büyük bir belirsizlik anlamına gelir.
İnsan Makinelerden Hâlâ Üstün mü?
Cognizant CTO’su Babak Hodjat’a göre, yapay zekâ hâlâ bilinçten uzak. “Bir insana başka bir gezegende yaşam bulunduğunu söylerseniz, o kişi dünya görüşünü değiştirir. Bir dil modeli bunu ancak tekrar tekrar hatırlatırsanız öğrenir,” diyor. Bu da insanlığın halen en büyük üstünlüğünün bilinçli düşünce olduğunu hatırlatıyor.
Sonuç: Sığınak mı, Yelkenli mi?
Felaket senaryoları hayal ürünü mü, yoksa milyarderlerin yatırımları bize geleceğe dair bir şey mi söylüyor? Yapay zekâ, iklim krizi veya toplumsal çöküş olasılığına karşı “hazırlıklı olmak” giderek daha fazla gündeme geliyor.
Ancak bu hazırlıklar yalnızca teknoloji liderlerine mi özgü olacak, yoksa toplumun geri kalanına da bir model oluşturacak mı? Asıl tartışma burada başlıyor.
