YAT MARİNA – ÖZEL
Eski Lityum Piller: Denizcilikte Bilinen Bir Tehlike
Uzmanlara göre, yatlarda kullanılan NMC (lityum nikel manganez kobalt oksit) ve NCA (lityum nikel kobalt alüminyum oksit) piller; darbe, aşırı şarj veya sistem arızalarında termal kaçak oluşturabiliyor. Bu durum, pilin aşırı ısınarak kendiliğinden yanmasına ve hızla büyüyen yangınlara yol açabiliyor.
Dünya genelinde benzer olaylar yaşandı. Marsilya’da demirleyen M/Y Naisca IV, Florida Keys’teki Viking 70-fit süperyat ve Türkiye’deki Tansu Siempre gibi örneklerde, lityum pil kaynaklı yangınlar rapor edildi.
Yatlarda ve Gemilerde Global Alarm
Uluslararası denizcilik sektörü, lityum bataryaların neden olduğu yangınları yalnızca yatlarda değil, büyük gemilerde de tartışıyor. Örneğin:
-
Felicity Ace (2022), 4.000 araç taşırken Atlantik’te yandı; elektrikli araç bataryalarının yangını şiddetlendirdiği bildirildi.
-
MV Fremantle Highway (2023), Kuzey Denizi’nde 498 elektrikli araçla birlikte yandı, batarya kaynaklı riskler gündeme taşındı.
-
Morning Midas (2025), Alaska yakınlarında EV taşıyan gemi olarak yangın yaşadı.
Bu olaylar, sadece bireysel yat sahiplerini değil, denizcilik şirketlerini ve düzenleyicileri de harekete geçirdi.
Yeni Nesil Çözüm: LFP Piller
Lityum demir fosfat (LiFePO₄ – LFP) piller, enerji yoğunluğu daha düşük olsa da yangın riski açısından çok daha güvenli kabul ediliyor. LFP pillerde termal kaçak başlama sıcaklığı çok daha yüksek, gaz çıkışı ve patlama riski sınırlı.
Uluslararası Kurumların Araştırma ve Uyarıları
-
IMO (Uluslararası Denizcilik Örgütü), elektrikli araç taşıyan gemilerde lityum batarya güvenliği için yeni standartlar geliştirdi.
-
ABYC (American Boat and Yacht Council), yatlarda LFP pillerin kullanımını desteklerken, doğru batarya yönetim sistemi (BMS) ve profesyonel kurulumun önemini vurguluyor.
-
DNV (Den Norske Veritas) ve Bureau Veritas, lityum batarya sistemlerinin yangın senaryolarına dair raporlar yayımladı.
-
National Fire Protection Association (NFPA), elektrikli taşıtlarda ve depolama tesislerinde batarya yangını müdahalesine yönelik kılavuzlar hazırladı.
Uzmanlardan Tavsiyeler
Uzmanlar, yat sahiplerine şunları öneriyor:
-
Eski pil sistemlerinin profesyonel kontrolü,
-
Sertifikalı, yeni nesil pil sistemlerinin tercih edilmesi,
-
Yangın dedektörleri ve söndürme sistemlerinin düzenli bakımı,
-
Batarya yönetim sistemlerinin standartlara uygun kurulması.
Yangın Raporu Bekleniyor
Bodrum ve Çeşme’deki yangınların kesin nedeni henüz açıklanmasa da, küresel örnekler lityum batarya kaynaklı yangınların ciddi bir sorun olduğunu ortaya koyuyor. Yat sektöründe güvenlik için yeni nesil pil teknolojilerine ve uluslararası standartlara geçişin önemi giderek artıyor.
YAT MARİNA – ÖZEL
