Turgut Reis açıklarında uzun süredir demirli bulunan bir yelken teknesine 8 bin TL idari para cezası kesildi. Tekne sahibinin “yaklaşık 3 yıldır buradayım” şeklinde yaptığı açıklama, hukuki tabloyu değiştiriyor. Bodrum Denizciler Derneği Başkanı Tuna Altunkaya, YatMarina.com.tr’nin sorularına verdiği cevaplarla hem mevzuatın ne söylediğini hem de bu beyanın ne anlama geldiğini tek tek anlattı.
Ceza alt sınırdan kesildi — üst limit 605 bin TL
Altunkaya, Sahil Güvenlik’in cezayı mevzuattaki en alt sınırdan yani 8 bin liradan kestiğini, Liman Başkanlığı’nın da bunu onayladığını belirtti: “En alt birimden kesildi. Son derece anlayışlı bir uygulama yapılmış aslında. Aynı ihlal için öngörülen üst sınır 605 bin lira”
Yönetmelikler Ne Diyor?
Limanlar Yönetmeliği’nin 22. maddesi (Resmî Gazete: 8 Nisan 2017) açıktır: Demirleme alanları ve izinli tesisler dışındaki koylarda, korunaklı alanlarda ve deniz alanlarında her türlü deniz aracının aynı bölgedeki kalış süresi en fazla 15 gündür. Liman başkanının onayıyla bu süre bir kez 15 gün daha uzatılabilir; toplam üst sınır 30 gün.
Limanlar Yönetmeliği Madde 22/20:
“Demirleme alanları ve izinli tesisler dışındaki deniz alanlarında… her türlü gemi ve deniz araçlarının aynı bölgedeki kalış süresi en fazla 15 gündür. Liman başkanının iznine tabi olmak koşuluyla bu süre en fazla 15 gün daha uzatılabilir.”
Şikâyet halktan geldi
Altunkaya, Sahil Güvenlik’in bölgeye re’sen gelmediğini, olayla ilgili vatandaş şikâyeti üzerine harekete geçildiğini aktardı. Teknenin demirlendiği noktanın hemen yanında halka açık, kumsallık bir yüzme alanı bulunuyor. “Şikâyet o sahili kullananlardan gelmiş. Zaten en önemli konu bu” dedi Altunkaya.
Kendi emniyeti için de uygun değil
Sahil Güvenlik’in teknenin güvenlik riskini de kayıt altına aldığını belirten Altunkaya, bölgeyi şöyle tanımladı: “Orası keşişlemeye — yani sürüklenmeye — çok açık bir yer. Önünde kayalıkların da olduğu bir mendirek var, çok uzakta da değiller. Rüzgarda sürüklenmeye falan çok açık; kendi emniyetleri için uygun değil. Olası hava şartlarında kendi tekneleri de zarar görür, kendi can güvenliklerinde de yol açabilir. Bu nedenle Sahil Güvenlik de bunu not olarak almış.”
Uzun konaklama çevre kirliliği yaratıyor
Altunkaya, yüzme alanına bu kadar yakın bir koyda uzun süreli kalmayı çevre açısından da değerlendirdi: “Yüzmeye yakın bir koya bu kadar yakın uzun süreli kalmak, ister istemez çevre kirliliğine ve koyun temizliğine gelgitlerle engel oluyor. Bizzat karaya bağlamış, kıçtan kara yapan bir tekne değil aslında ceza kesilen; ama bir marina’nın girişini de kapatıyor, o trafiğe biraz engel oluyor. Bu liman trafiği için zararlı bir şey, yoğun sezonda.”
“3 Yıldır Buradayım”
Başkan Altunkaya’ya göre asıl kritik nokta tekne sahibinin kendi beyanı. Sahibinin “yaklaşık 2-3 yıldır buradayım” demesi, yeni bir hukuki kapı aralıyor: “Bu beyan üzerine Liman Başkanlığı’na şikayette bulunulabilir. Tekneye tekrar gidilir, atık kağıdı ve işletme belgesi talep edilir. O zaman daha farklı cezalar da devreye girebilir.”
Dernek de uzun konaklamaya karşı
Bodrum Denizciler Derneği, uzun süreli koyda konaklama konusunda zaten net bir tutum içinde. Altunkaya, 15 günü aşan her konaklamayı sorun gördüklerini söyledi: “15 günün üzerinde demirleme yapan, kıçtan kara yapan bütün işgalci türlere — ister ticari olsun ister özel, ayırt etmeksizin — karşıyız. Kendisini bir balıkçı barınağına, bir limanımıza, bir iskelemize bekliyoruz.”
“İstilacı tür” kampanyası: “Bu koylardan gidecekler”
Dernek, geçen sezon “istilacı yat türü” adıyla kapsamlı bir kampanya başlatmıştı. Altunkaya’nın duyurduğu kampanya açıklamasında durumun boyutu net biçimde ortaya konulmuştu:
“Bodrum’daki ticari tekneler günlük ya da haftalık atık teslim etmek zorunda. Uymayanlara yüzbinlerce lira ceza kesiliyor, denizde ve karada gün aşırı denetleniyorlar. Ancak bu yıl sayısı eşi benzeri görülmemiş şekilde artan özel yatlar, kurallara uymadıkları gibi ‘bağlantıları’ sayesinde çoğu zaman denetim dışı kalıyor.”
“Bu tekneler deniz dibini, bitki örtüsünü, balık popülasyonunu yok ediyor. Bazı bölgelerde deniz kenarından yürürken bile ağır atık kokusu alınıyor. Bu sadece turizmi değil, halk sağlığını da tehdit ediyor.”
“Ya deniz ahlakını öğrenip uygulamaya başlayacaklar ya da bu koylardan gidecekler.”
— Bodrum Denizciler Derneği, Instagram açıklaması
Altunkaya, bu sezon kampanyanın devam edeceğini teyit etti.
“3 yıldır oradaysa — atıklarını nereye verdi?”
Tekne sahibinin kendi ağzından “yaklaşık 3 yıldır buradayım” demesi, Altunkaya’ya göre yeni bir hukuki kapı aralıyor. Başkan, bu beyan üzerine sorulması gereken soruları sıraladı: “3 yıl içerisinde atıklarını vermiş mi? Kâğıdına baksak başka cezalar çıkar mı? Mavi kartı nasıl işledi, nereye bastı o suyu? Kendileri çok tertemizmiş gibi konuşuyorlar — ama bunlar yanıtlanması gereken sorular.”
